http://hdl.handle.net/11716/80 2026-04-09T02:22:53Z 2026-04-09T02:22:53Z Doroszenko, Jacek http://hdl.handle.net/11716/13859 2026-03-30T12:02:42Z 2026-04-24T00:00:00Z

Dźwięk jako kategoria, medium i przekaz w intermedialnej realizacji artystycznej „Wideo-partytura krajobrazowa” Doroszenko, Jacek W swojej rozprawie doktorskiej omawiam intermedialną realizację zatytułowaną „Wideo-partytura krajobrazowa”, w kontekście wybranych zjawisk w sztuce i kulturze. W pierwszym rozdziale zatytułowanym Nasłuchiwanie omawiam dźwięk w ujęciu fizycznym, jako zaburzenie mechaniczne, ale jednocześnie przedstawiam go jako sferę subiektywnych doświadczeń człowieka. W kolejnym rozdziale pod tytułem Zagadnienie dźwięku i jego zapisu w wybranych realizacjach artystycznych koncentruję się na roli dźwięku w sztuce nowoczesnej i współczesnej. W trzecim rozdziale zatytułowanym Intermedia i sztuka wideo - inspiracje i wpływy opisuję zjawisko zacierania się granic pomiędzy różnymi mediami w sztuce. W czwartym rozdziale zatytułowanym Krajobraz - inspiracja i motyw, opierając się na swoim doświadczeniu malarskim, przedstawiam ewolucję pojęcia pejzażu, od funkcji tła w tradycyjnym malarstwie po współczesne interpretacje łączące naturę z nowoczesnymi technologiami. W ostatnim rozdziale przedstawiam swoją pracę intermedialną pt. Wideo-partytura krajobrazowa, łączącą wideo i dźwięk w formie spójnej realizacji artystycznej. Opisuję cztery główne elementy artystycznej pracy doktorskiej: trzy wideo-partytury krajobrazowe rozgrywające się w otoczeniu wyspy, fiordu i ogrodu oraz instalację dźwiękową emitującą nagrania z wszystkich trzech obszarów, a jednocześnie na swój sposób wykonującą wideo-partyturę.; In my doctoral dissertation, I examine an intermedia work entitled Landscape Video Score in the context of selected phenomena in art and culture. In the first chapter, titled Listening, I discuss sound from a physical perspective- as a mechanical disturbance-while simultaneously presenting it as a realm of subjective human experience. The second chapter, The Issue of Sound and Its Notation in Selected Artistic Practices, focuses on the role of sound in modern and contemporary art. In the third chapter, Intermedia and Video Art - Inspirations and Influences, I explore the phenomenon of blurring boundaries between different media in artistic practice. The fourth chapter, Landscape - Inspiration and Motif, draws upon my background in painting to trace the evolution of the concept of landscape-from its function as a background in traditional painting to contemporary interpretations that merge natural elements with modern technologies. In the final chapter, I present my intermedia work Landscape Video Score, which integrates video and sound into a cohesive artistic realization. I describe four key components of the doctoral project: three video scores set in the environments of an island, a fjord, and a garden, respectively, and a sound installation that emits recordings from all three locations while simultaneously, in its own way, performing the video score. Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Instytut Sztuki i Designu. Rozprawa doktorska - promotor: dr hab. Jakub Pierzchała, prof. UKEN.

2026-04-24T00:00:00Z Wójcik, Barbara http://hdl.handle.net/11716/13755 2025-11-25T09:34:35Z 2025-12-16T00:00:00Z

Powroty Wójcik, Barbara Tworząc pracę doktorską, nie sądziłam, że tematyka, którą podejmę, będzie tak aktualna i bliska terytorialnie. Tocząca się za wschodnią granicą Polski wojna w Ukrainie jest niestety przykładem tego, że konflikty zbrojne – a przede wszystkim towarzyszące im ból i cierpienie to coś, co dzieją się tu i teraz. Dlatego też temat traumy powojennej nie może zostać pominięty przez sztukę, która nie tylko pozwala spojrzeć na niego z szerszej perspektywy, ale przede wszystkim pomaga objaśnić towarzyszące mu zjawiska i szereg silnych emocji. Niniejsza dysertacja jest próbą podjęcia dyskusji na temat wojny i traumy. Ujawnia ona nowe pole wypowiedzi artystycznej w kontekście sztuki relacyjnej z udziałem weteranów wojennych oraz uczestników misji zagranicznych w krajach objętych konfliktami zbrojnymi . Jak mawiał jeden ze znanych artystów grafik i rysownik Paweł Warchoł – największą katastrofą ludzkości jest zniszczenie Wieży Babel […], a potem według Biblii zaczęło się wielkie pomieszanie języków. Te słowa stały się dla mnie inspiracją i motywacją do tworzenia pracy. Podjęłam wyzwanie artystyczne i badawcze, stawiając sobie dwa zasadnicze pytania – Czy są obszary w sztuce, które nie zostały odkryte? Czy da się uzyskać wiedzę, komunikat bez narażenia na ponowne przeżywanie traumatycznych sytuacji? Niniejsza rozprawa jest odpowiedzą na poruszane przeze mnie kwestie w materii sztuk wizualnych. Ma ona niewątpliwie charakter interdyscyplinarny, w którym głównym narzędziem badawczym staje się fotografia, ale nie jako produkt końcowy, lecz jako forma elektronicznego szkicownika. Ten wspomniany cyfrowy szkicownik stworzony został przez uczestników projektu i stał się podstawą do stworzenia cyklu obrazów. Co jednak istotne, nadał nowe znaczenie sztukom wizualnym. Fotografia jako szkic, dokument, treść. Malarstwo jako działanie nie wprost mające na zadanie syntezy dwóch światów, nadawca komunikatu i odbiorca. Działania wizualne są tutaj rodzajem pomostu, sposobu zmaterializowania tego, czego nie jesteśmy w stanie osiągnąć w sposób werbalny. Zmieniła się moja funkcja jako artysty. Z twórcy kompletnego, dla którego od początku do końca dzieło jest zależne zmieniłam się w prowodyra- kreatora sytuacji. Nastąpiło przeniesienie częściowego aktu twórczego na osoby trzecie. Praca składa się z dwóch części. Pierwsza – praktyczna to zbiór dziewiętnastu obrazów wykonanych w technice akrylu na płótnie, podzielonych na 3 cykle. Podział został dokonany ze względu na treści materiału fotograficznego. Pierwszy zbiór prezentuje odznaczenia i gremia, drugi dotyczy przedmiotów osobistych, z kolei trzeci jest cyklem pejzaży. Druga część pracy zawiera rozważania teoretyczne, a także opis przebiegu działań. W pierwszym rozdziale tej części przyglądam się teorii z zakresu sztuki zaangażowanej społecznie. W drugim poruszam tematy z wiązane z naukami społecznym, nakreślam specyfikę środowiska. Trzeci rozdział poświęcony jest całemu procesowi twórczemu oraz opisowi dzieł artystycznych. W tej części uzasadniam wybory, jakich dokonałam i zamieszczam wnioski i rezultaty moich badań.; When creating my dissertation, I did not think that the topics I would take up would be so topical and close to the territory. The ongoing war in Ukraine beyond Poland’s eastern border is, unfortunately, an example of the fact that armed conflicts - and, above all, the pain and suffering that accompany them - are something that happens here and now. Therefore, the topic of post-war trauma cannot be ignored by art, which not only allows you to look at it from a broader perspective, but, above all, helps explain the accompanying phenomena and a range of strong emotions. This dissertation is an attempt to discuss war and trauma. It reveals a new field of artistic expression in the context of relational art involving war veterans and participants in foreign missions in countries of armed conflict . As one well-known graphic artist and illustrator Pawel Warchol used to say - the greatest catastrophe of mankind is the destruction of the Tower of Babel [...] and then, according to the Bible, the great confusion of languages began1. These words became my inspiration and motivation to create work. I took up the artistic and research challenge, asking myself two fundamental questions - Are there areas in art that have not been discovered? Is it possible to obtain knowledge, a message without being exposed to re-experiencing traumatic situations? This dissertation is a response to the issues I raised in the matter of visual arts. It is undoubtedly interdisciplinary in nature, in which photography becomes the main research tool, but not as a final product, but as a form of electronic sketchbook. This aforementioned digital sketchbook was created by the project participants and became the basis for a series of paintings. Importantly, however, it gave a new meaning to the visual arts. Photography as sketch, document, content. Painting as a non-direct action aimed at synthesizing two worlds, the sender of the message and the receiver. Visual actions here are a kind of bridge, a way to materialize what we are not able to achieve verbally. My function as an artist has changed. From a complete creator, for whom the work is dependent from beginning to end, I changed into a provocateur-creator of the situation. There has been a transfer of the partial creative act to third parties. The work consists of two parts. The first - practical - is a collection of nineteen paintings made in the technique of acrylic on canvas, divided into 3 cycles. The division was made due to the content of the photographic material. The first collection presents decorations and gremos, the second deals with personal objects, while the third is a series of landscapes. The second part of the work contains theoretical considerations, as well as a description of the course of action. In the first chapter of this part, I look at theory in the field of socially engaged art. In the second, I touch on topics related to the social sciences, outlining the specifics of the environment. The third chapter is devoted to the entire creative process and the description of artistic works. In this section I justify the choices I made and include the conclusions and results of my research. Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Szkoła Doktorska. Rozprawa doktorska - promotor: Prof. dr hab. Jolanta Jastrząb, Akademia Sztuk Pięknych w Katowicach.

2025-12-16T00:00:00Z Krawczyk, Lidia http://hdl.handle.net/11716/13747 2025-10-28T10:40:58Z 2025-11-21T00:00:00Z

Maskarady Krawczyk, Lidia Projekt doktorski zatytułowany Maskarady stanowi krytyczną analizę wpływu platform cyfrowych, generatywnej sztucznej inteligencji i sztucznych sieci neuronowych na współczesną kulturę wizualną i cyfrową tożsamość. Kolejno omawia metody inżynierii behawioralnej stosowane przez gigantów technologicznych, aby wpływać na nasze nawyki i uzależniać nas od usług i produktów. Przedstawia codzienną rzeczywistości utkaną z wirtualnego zapośredniczenia ludzkich aktywności. Analizuje mechanizmy działania platform cyfrowych oparte na imperatywie wzrostu wykładniczego sezonowo sprawozdawanego akcjonariuszom, które na-ruszają naszą prywatność zagrażając bezpieczeństwu. Skupia się na problemach takich jak inwigilacja, uzależnienia i manipulowanie użytkownikami oraz na etycznych dylematach związanych z rozwojem sztucznej inteligencji i jej wpływie na kreowanie wizerunku i postrzega-nie świata. Porusza problem obrotu danymi, tego, co się z nimi dzieje, gdy już zostaną zassane przez systemy technologiczne. Zostawiając coraz więcej śladów naszej intymności w postaci danych behawioralnych i biometrycznych zasilamy wielkie modele fundamentalne tworząc modyfikowalną przez algorytmy „ground truth”. Na tej podstawie w dalszej kolejności metodą statystycznej predykcji i optymalizowania wzorów, generowane są nowe wizje rzeczywistości sklecone ze skrawków naszej wirtualnej obecności na platformach. Generatywna sztuczna inteligencja, w tym duże modele językowe oraz uczenie maszynowe wykorzystywane do systemów rozpoznawania twarzy, posiłkują się informacjami, które nawykowo, powszechnie i dobrowolnie udostępniamy w przestrzeni Internetu. Selfie i fotografia społecznościowa stały się wszechobecnymi formami autoekspresji w kulturze wizualnej, kształtując sposób, w jaki postrzegamy siebie i innych. Ta oswojona już forma porozumiewania się może prowadzić do poczucia niepewności i presji, aby sprostać nierealistycznym standardom, ale także karmi platformy cyfrowe gargantuiczną ilością wizerunków, które nie tylko służą profilowaniu, tworzeniu ukierunkowanych reklam czy przewidywania naszych przyszłych zachowań, lecz są równocześnie wykorzystywane w systemach rozpozna-wania twarzy i emocji stosowanych przez organy ścigania, firmy i rządy.; The doctoral project titled Maskarady (Masquerades) is a critical analysis of the impact of digital platforms, generative artificial intelligence, and artificial neural networks on contemporary visual culture and digital identity. It systematically explores the methods of behavioral engineering employed by tech giants to influence our habits and foster dependency on their services and products. The project describes a daily reality interwoven with the digital mediation of human activities and examines the mechanisms of digital platforms driven by exponential growth imperatives reported to shareholders, which compromise privacy and threaten security. Maskarady focuses on issues such as surveillance, addiction, and user manipulation, as well as the ethical dilemmas surrounding AI's role in shaping perception and self-image. It also addresses data commodification—what happens to data once absorbed by technology systems. As we leave increasing traces of our intimacy in the form of behavioral and biometric data, we fuel large foundational models that create algorithmically modifiable “ground truth.” Through statistical prediction and optimization, new visions of reality are generated, assembled from fragments of our virtual presence on these platforms. Generative AI, large language models, and machine learning used in facial recognition systems rely on data we habitually and voluntarily share online. Selfies and social photography have become ubiquitous forms of self-expression in visual culture, shaping how we see ourselves and others. This familiar form of communication can foster insecurity and pressure to meet unrealistic standards, while feeding digital platforms with enormous amounts of imagery. These images not only serve for profiling, creating targeted advertisements, and predicting future behaviors but are also used in facial and emotion recognition systems deployed by law enforcement, corporations, and governments. Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Szkoła Doktorska. Rozprawa doktorska - promotor: dr hab. Małgorzata Niespodziewana-Rados, prof. UKEN; promotor pomocniczy: dr Małgorzata Markiewicz.

2025-11-21T00:00:00Z Najder, Andrzej http://hdl.handle.net/11716/13733 2025-07-01T07:44:47Z 2025-07-14T00:00:00Z

Historie terenowe. Między dokumentem a obrazem plastycznym Najder, Andrzej Rozprawa Historie terenowe to sugestywne połączenie dwóch światów - historii i sztuki. Stawia pytania, czy miejsca ważne historycznie, ślady kultury materialnej - historyczne lapidaria i kulturowe varia – mogą być inspiracją i zaczynem do artystycznej aktywności w postaci rejestracji fotograficznej, wideo za pomocą nowoczesnych środków technicznych, takich jak drony, a następnie przetworzenia i wytrawienia pozyskanych obrazów w technice heliograwiury. Praca składa się z dwóch części. W pierwszej omawiam moją artystyczną drogę i dorobek, będący naturalną, konsekwentną ścieżką do projektu i celu niniejszych rozważań. Poruszam też kwestie mojego widzenia fenomenu matrycy w sztukach graficznych, w szczególności w kontekście inwazji nowych mediów i środków wyrazu, jako swoistej skały i opoki w walce tradycji z zerojedynkową rzeczywistością mediów społecznościowych, emanacji symulakrów i sztucznej inteligencji. W drugiej części omawiam zagadnienie krajobrazu pamięci i nie-pamięci i ich relacje z otaczającą przyrodą. Jako przykłady przytaczam cmentarze wojenne, wysiedlone osady, ruiny domostw i miejsca kultu. Przedstawiam trudną historię mniejszości narodowych, szczególnie społeczności łemkowskiej i żydowskiej, odnajduję ich ślady w krajobrazie i przetwarzam w technikach graficznych ich reminiscencje. Przekładam na nowy zestaw znaków i kodów w języku sztuki.; Field Histories is a dissertation that seeks to combine two worlds – history and art. It investigates how historically important places, traces of material culture – historical lapidaries and cultural varia – can work as an inspiration and a starting point for artistic practice in the media of photography and video that employ recent technologies such as drones, where the captured images are processed using the heliogravure technique. The dissertation consists of two parts. In the first part, I discuss my artistic practice and works up to date, which have followed a consistent artistic route leading to the current research project. I also raise the issues of my perception of the matrix as a phenomenon in graphic arts, particularly in the context of the invasion of new media and means of expression, as a kind of rock and foundation in the struggle between tradition and the binary reality of social media, the emanation of simulacra and artificial intelligence. In the second part, I discuss the issue of the landscapes of memory and non-memory and their relations with the surrounding nature. My case studies are war cemeteries, displaced settlements, ruins of houses, and places of worship. I present the difficult history of national minorities, especially the Lemko and Jewish communities, I find their traces in the landscape and process them in graphic techniques. I translate them into a new set of signs and codes in the language of art. Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Instytut Sztuki i Designu. Rozprawa doktorska - promotor: prof. Grzegorz Chojnacki.

2025-07-14T00:00:00Z