Reassessing the French Impérialisme du Pauvre in 1920s Poland

Abstract

The goal of the paper is to reassess imperialist interpretations of French investment in interwar Poland. At the time, France used its political position in Central and Eastern Europe to secure economic concessions, impose asymmetric treaties, and help French companies obtain privi-leged treatment, despite their limited competitiveness and the weakness of the capital market in Paris. Georges-Henri Soutou called this policy” imperialism of the poor,” with similar imperial-ist interpretations emerging in the region’s historiography. In this paper, drawing on an analysis of key negotiations, I argue that French investment cannot easily be reduced to imperialist ex-pansion, in which authorities in Paris and the companies they supported exploited the weaker positions of their eastern counterparts. Interactions between Poland and France were a complex game played by asymmetric partners, pursuing different, – not necessarily opposing and not always transparent – goals. In particular, Poland was often an active initiator of talks, rather than merely an object of expansion, and managed to achieve several surprising successes.

Celem artykułu jest ocena imperialistycznych interpretacji francuskich inwestycji w międzywojennej Polsce. W tym czasie Francja wykorzystywała swoją pozycję polityczną w Europie Środkowo-Wschodniej, aby uzyskać koncesje gospodarcze, wymusić asymetryczne traktaty i pomóc francuskim firmom uzyskać uprzywilejowane traktowanie. Działo się tak pomimo słabego rynku kapitałowego w Paryżu i ograniczonej konkurencyjności francuskich przedsiębiorstw. Georges-Henri Soutou nazwał tę politykę „imperializmem biednych”, a podobne imperialistyczne interpretacje pojawiły się również w historiografii regionu. W artykule, opierając się na analizie kluczowych negocjacji, argumentuję, że francuskich inwestycji nie można łatwo sprowadzić do imperialistycznej ekspansji, w której władze z Paryża i wspierane przez nie firmy wykorzystywały słabszą pozycję Polski. Interakcje między Warszawą a Paryżem były raczej złożoną grą prowadzoną przez asymetrycznych partnerów, dążących do różnych, niekoniecznie przeciwstawnych i nie zawsze oczywistych celów. W szczególności Polska była często aktywnym inicjatorem rozmów, a nie jedynie obiektem ekspansji, i zdołała osiągnąć kilka zaskakujących sukcesów.