Miejsce wolontariackich grup dyspozycyjnych w systemie bezpieczeństwa państwa oraz w zarządzaniu kryzysowym na przykładzie GOPR i WOPR

Abstract

Za bezpieczeństwo zewnętrzne i wewnętrzne państwa odpowiedzialne są określone grupy dyspozycyjne, część z nich ma charakter militarny, a część nie. Górskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (GOPR) i Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (WOPR) w systemie grup dyspozycyjnych mieszczą się w cywilnej wolontariackiej grupie dyspozycyjnej. W dalszej części opracowania będziemy używać skrótów GOPR i WOPR. Podjęcie tematu miejsca GOPR i WOPR w systemie bezpieczeństwa państwa i ich roli w zarządzaniu kryzysowym jest ważne z kilku powodów. Pierwszy z nich to przede wszystkim funkcjonowanie grup dyspozycyjnych w systemie bezpieczeństwa wewnętrznego państwa, a kolejny - to niepełne docenienie roli GOPR i WOPR w tym systemie oraz potrzeba nadania im odpowiedniej rangi w strategii bezpieczeństwa państwa i pełnego wykorzystania rezerw tkwiących w kapitale ludzkim tych grup. Nasze opracowanie jest wstępem do dalszych obszerniejszych prac, w których zostaną podjęte szczegółowe analizy wolontariackich grup dyspozycyjnych. W pracy próbujemy odpowiedzieć na pytania: Jaka jest motywacja ratowników GOPR i WOPR do podejmowanych zadań? Jakie są postawy ratowników GOPR i WOPR wobec innych podmiotów, z którymi współpracują? Jakie są najważniejsze autorytety zawodowe ratowników GOPR i WOPR? Jakie jest miejsce GOPR i WOPR jako wolontariackiego ogniwa grup dyspozycyjnych w systemie bezpieczeństwa państwa? Czy rozwiązania prawne oraz finansowanie są przez ratowników GOPR i WOPR oceniane jako pozytywne? Jak przebiega współpraca GOPR i WOPR z innymi ogniwami w systemie bezpieczeństwa (militarnym, paramilitarnym i cywilnym)? Jak przebiega współpraca GOPR i WOPR z jednostkami samorządu terytorialnego? Jak przebiega współpraca ratowników GOPR i WOPR z lokalnymi społecznościami w sytuacjach zagrożenia i w sytuacji braku zagrożeń? Jak przebiega współpraca ratowników GOPR i WOPR z innymi służbami w ramach współdziałania ponadgranicznego)? Jakie są wymagane kompetencje, wiedza oraz umiejętności ratowników GOPR i WOPR i w jaki sposób są wykorzystywane w ich pracy? Jakie są proponowane przez ratowników GOPR i WOPR zmiany w systemie bezpieczeństwa? Część badawcza tej pracy, będąca raczej ilustracją merytoryczną działania GOPR i WOPR niż pełnymi badaniami tych grup, nie byłaby możliwa bez pomocy i wsparcia naczelnika Karkonoskiej grupy GOPR i ratowników Beskidzkiej grupy GOPR. Podobnie badania WOPR nie byłyby możliwe bez wsparcia naczelnika i ratowników Beskidzkiej grupy WOPR.